Pracownicze Programy Emerytalne (PPE) to forma grupowego gromadzenia kapitału na przyszłą emeryturę w ramach III filara. Tworzy je dobrowolnie pracodawca, któremu zależy na tym, żeby swoim pracownikom zapewnić dodatkowy bonus do warunków pracy. Pracownik nie ma obowiązku przystępować do PPE.
Nie jest to wprawdzie korzyść doraźna. Jednak zawsze warto pamiętać, że pieniądze gromadzone w ten sposób są inwestowane przez towarzystwo funduszy inwestycyjnych, którego zadaniem jest pomnażać ten kapitał. Po przejściu na emeryturę pracownik uczestniczących wcześniej w PPE może spodziewać się dodatkowego i niemałego świadczenia dodatkowego.
Pracownicze Programy Emerytalne prowadzone są jako:
fundusz emerytalny
umowa o wnoszenie przez pracodawcę składek pracowników do funduszu inwestycyjnego,
umowy grupowego ubezpieczenia na życie pracowników z zakładem ubezpieczeń w formie grupowego ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym,
zarządzanie zagraniczne.
Składkę przekazuje pracodawca, ale całość wpłaty może składać się z dwóch elementów:
składki podstawowej,
składki dodatkowej.
Ta pierwsza regulowana jest przez pracodawcę a jej wysokość ustalana jest procentowo od wynagrodzenia pracownika. Zapis na ten temat obowiązkowo powinien znaleźć się w zakładowej umowie emerytalnej. Warto wiedzieć, że wysokość składki nie może przekraczać 7% naszej pensji. Nie ma obowiązku odprowadzania od niej jakichkolwiek należności do ZUS.
Składkę dodatkową regulować można samodzielnie. Jej wysokość ustala się procentowo od wynagrodzenia, albo można określić konkretną kwotę. Jeśli podejmiemy decyzję (wyraźnie zaznaczając ten fakt w swojej deklaracji uczestnictwa) o odprowadzaniu do Pracowniczego Programu Emerytalnego dodatkowej składki, będzie nam ona potrącana z wynagrodzenia brutto. Można ją zmniejszać lub zwiększać, co każdorazowo wymaga zmiany zapisu w deklaracji uczestnictwa.
Pracodawca ma prawo zawiesić odprowadzanie składek do Pracowniczego Programu Emerytalnego jeśli kondycja finansowa przedsiębiorstwa się pogorszy. Tej decyzji nie musi konsultować z pracownikami, niemniej jednak ustawowo określony został czas tej „składkowej abolicji”, który nie może trwać więcej niż 3 miesiące w 12-miesięcznym okresie. W umowie zakładowej umowie emerytalnej można jednak ten okres przedłużyć do 6 miesięcy.
Jeśli przedsiębiorstwo nadal boryka się z trudnościami, pracodawca może zawrzeć porozumienie z reprezentacją pracowników, na mocy którego:
zawieszeniu ulega naliczenie i odprowadzanie składek podstawowych,
wysokość składek podstawowych jest czasowo zmniejszona do wspólnie ustalonej kwoty.
Zgromadzone środki wraz z wypracowanymi zyskami są wypłacane pracownikowi:
na jego wniosek po ukończeniu 60. roku życia,
na jego wniosek po przyznaniu prawa do emerytury i ukończeniu 55. roku życia,
gdy ukończył 70 lat, ale nie wystąpił wcześniej o wypłatę zgromadzonego kapitału,
na wniosek osoby uprawnionej, gdy uczestnik programu zmarł.
Gromadzone środki można również przenieść do innego Pracowniczego Programu Emerytalnego (przykładowo jeśli zmieniliśmy pracodawcę, a w nowym zakładzie pracy jest PPE) lub na Indywidualne Konto Emerytalne (IKE).
Bywa również, że kapitał jest nam zwracany jeśli pracodawca podejmie decyzję o likwidacji PPE, a nie zachodzą warunki wypłaty lub wypłaty transferowej. Wówczas 30 proc. ze zgromadzonej sumy składek trafia do Funduszu Ubezpieczenia Społecznego (FUS) i jest ewidencjonowana na naszym indywidualnym koncie jako składka na ubezpieczenie emerytalne.